Het verhaal van De Jong start net na de Tweede Wereldoorlog, toen tandtechnicus Ted de Jong in het Nijmegen van 1947 in een keldertje in de Koolemans Beynenstraat de allereerste ‘tandprothetische praktijk’ van de regio oprichtte. En dat verhaal duurt tot op heden voort aan de Fransestraat 28. Dit jaar bestaat de praktijk 70 jaar, een bijzondere mijlpaal.

Extra bijzonder is het feit dat zowel Teds zoon Rob en kleinzoon Remon in zijn voetsporen traden. Remon is sinds zijn afstuderen in 2005 zelfs de allereerste derde-generatie tandprotheticus van Nederland. Bert van Horssen, jeugdvriend van Ted en al zo’n 35 à 40 jaar patiënt, ziet Teds pionieren als “typerend voor hem. Als ik al eens mijn twijfels over iets uitte, dacht Ted er even over na en zei dan triomfantelijk ‘ik doe het toch!’ Ik hóór het hem nog zeggen en hij heeft er goed aan gedaan, want de kwaliteit van de kunstgebitten toentertijd was bedroevend slecht.

De ontwikkelingen die de tandprothetische praktijk in zijn algemeenheid heeft doorgemaakt zijn ongelofelijk.” Als het aan Bert ligt, staat een bekend biermerk haar slogan ‘vakmanschap is meesterschap’ met onmiddellijke ingang af aan De Jong. Dat kan overigens bij die slogan blijven, want hij kijkt met plezier terug op de tijd dat hij en Ted een borreltje dronken, destijds ook wel een ‘snoepje’ genoemd. Hij grapt: “Met een gebit van De Jong, glijdt het snoepje weer soepel over de tong.”

Nieuwe visie en werkwijze

‘In de volksmond’ werden deze slecht zittende gebitten van gevulkaniseerd rubber met porseleinen tanden ‘ziekenfondsgebitjes’ genoemd. Ze waren zwaar en kwetsbaar. Kunststof bestond nog niet; dat kwam pas na de oorlog. Rob: “Oorspronkelijk waren tandtechnici in dienst bij tandartsen. Pas in 1975 verenigden tandtechnici zich en werd er een scholingsinstituut opgericht, zodat zij het gehele traject van het aanmeten van een gebit of prothese middels afdrukken tot het vervaardigen ervan zélf konden doen.” Het zou nog tot 1980 duren voordat de titel van tandprotheticus een beschermde werd. Tandprothetici hadden een geheel andere visie en werkwijze dan tandartsen. Trokken tandartsen nogal rigoureus, tandprothetici wilden juist dat zoveel mogelijk van het eigen gebit behouden bleef. Tandprothetici trekken overigens geen tanden en kiezen, zij werken uitsluitend aan uitneembare delen.

‘Met een gebit van De Jong, glijdt het snoepje weer soepel over de tong’

Fransestraat 28 in 1928

Fransestraat 28 in 2019

Persoonlijke aandacht

Mevrouw Frauenfelder weet nog goed hoe zij bij De Jong kwam: “Door een slechte ervaring bij een tandarts kwam ik hier 26 jaar geleden en er ging een hele nieuwe wereld voor me open. Je bepaalt echt sámen met de tandprotheticus hoe je gebit of prothese eruit komt te zien. Wil ik mijn tanden kaarsrecht, of juist wat speelser naast elkaar? En welke kleur past het beste bij mij? Is dat spierwit, of natuurlijk? Al dit soort vragen waren voorheen nog nooit aan mij gesteld. Nu wel. En die persoonlijke aandacht is ontzettend fijn!”

Taboe

Een dergelijk open gesprek neemt ook de taboesfeer, die nog altijd onterecht rond tandprotheses heerst, een beetje weg. Niet alleen jongeren schamen zich, ook sommige echtparen die al hun halve leven met elkaar getrouwd zijn, kennen deze gêne. Zij hebben elkaar nog nooit zonder gebit gezien en wachten buiten de behandelruimte op elkaar. Rob lacht: “Ik begrijp het wel hoor. In een restaurant vraag ik wel eens voor de grap om een tandenstoker. Dan denkt men dat ik mijn eigen tanden nog heb. Maar protheses zijn tegenwoordig niet meer van echt te onderscheiden en zitten comfortabel. Gêne is niet nodig.”

Ted de Jong in 1945 waar hij de eerste kneepjes van het vak leerde

Oude trauma’s overboord

Assistente Tanja Kievits haalt in dit verband een belangrijk punt aan: “Als iemand bij het ontwerp betrokken wordt en mee mag beslissen, is de acceptatie ook gemakkelijker want je vindt het zelf mooi.” Tanja activeert patiënten tot een dieper gesprek: “Er zijn immers verschillende modellen tanden en hoekige modellen kun je over het algemeen beter niet bij vrouwen gebruiken, maar bij een pittige tante zijn kleine, sierlijke tandjes ook niet altijd ideaal. We kijken zowel naar iemands uiterlijk als karakter om tot de beste keuze te komen. Het is erg fijn om te zien dat patiënten van lieverlee meer ontspannen bij ons komen. Ze hebben vaak oude trauma’s in hun hoofd, maar merken dat wij met een totaal andere blik en houding kijken. Tijden, mensen en het proces veranderen weliswaar, maar de vraag naar kwaliteit en het appreciëren van persoonlijk contact uiteraard niet.”

Bert vat het samen als ‘snel, strak en eerlijk’. Hij is erg te spreken over het stappenplan dat sámen opgesteld wordt. “Het is wel duidelijk dat de patiënten allemaal dik tevreden zijn, dat het team van De Jong het vak op een bijzondere manier uitvoert en echt wéét waar het over praat als je met een probleem komt. Dat geeft vertrouwen en zorgt ervoor dat mensen terugkomen.”

De Jong TPP
Fransestraat 28 | 6524 JC Nijmegen
024 322 98 63 | www.gebitspraktijk.nl

Bekijk hier de commercial van De Jong TPP uit de jaren ’70!